خیلیها فکر میکنند بازار فارکس مثل یک سکه است، یا شیر یا خط! اما آیا واقعاً تحلیل شیر یا خط فارکس راه به جایی میبرد؟ آیا ترید تصادفی در فارکس میتواند شما را به سود برساند؟ به عنوان یک تحلیلگر ارشد بازار و تریدری که سالهاست با دیتای زنده سر و کار دارم، باید بگویم این تصور یک فاجعه است. در این مقاله میخواهیم پرده از این افسانه برداریم و ببینیم چرا معامله تصادفی در فارکس نه تنها بینتیجه است، بلکه مسیری مستقیم به سوی از دست دادن سرمایه شماست. در ادامه، با نگاهی به تئوری داو (DOW)، راهی عملی برای درک حرکات بازار و فرار از دام تصادفیگری ارائه خواهیم داد.
نقشه راه مقاله
آنچه یاد میگیرید
این مقاله به شما نشان میدهد که چرا اتکا به تحلیل تصادفی فارکس یک اشتباه بزرگ است و چطور با فهم عمیقتر بازار، میتوانید از تله ترید تصادفی رها شوید. با هم به سراغ بحثهای قدیمی درباره حرکت تصادفی قیمت میرویم و در نهایت، قدرت تئوری داو را برای معاملهگری موفق کشف میکنیم.
از قدیمالایام، یکی از داغترین بحثها بین تریدرها و تحلیلگران، نوع تحلیل و معامله در بازار فارکس بوده است. آیا قیمتها واقعاً تصادفی حرکت میکنند یا الگوهایی قابل پیشبینی دارند؟ این سوال، سرنوشت خیلی از تریدرها را رقم زده است.
افسانه تحلیل شیر یا خط فارکس: آیا بازار واقعاً تصادفی است؟
برتون مالکیل در سال 1973، در کتاب معروفش با عنوان “گشتوگذار تصادفی در والاستریت” ادعا کرد که حرکت قیمتها در بازارهای مالی، از جمله فارکس، تا حد زیادی تصادفی است و نمیتوان آنها را پیشبینی کرد. او میگفت: “اگر حرکت قیمتها مثل یک گشتوگذار تصادفی باشد، پس صرف وقت برای تحلیل تکنیکال کاملاً بیمعنی است.”
از دیدگاه مالکیل، چون حرکت قیمتها تصادفی است، هیچ تحلیلگر تکنیکال یا سرمایهگذاری نمیتواند به طور مداوم عملکرد بهتری از بازار داشته باشد. او معتقد بود که یادگیری و استفاده از تحلیل تکنیکال در بازار فارکس، اتلاف وقت محض است و به سادگی منجر به عملکرد ضعیف میشود. پیشنهاد او چه بود؟ به جای غرق شدن در نمودارها، بهتر است روی ساخت یک سبد یا صندوق شاخص از جفتارزها یا برندهای معتبر تمرکز کنید.
مالکیل دو نظریه محبوب را برای سرمایهگذاری مطرح کرد که با تحلیل بنیادی و تکنیکال در تضاد بودند:
- نظریه بنیادی: او استدلال میکرد که سهام، ارز، شاخص یا حتی طلا و نفت، ارزش ذاتی دارند. این ارزش را میتوان با تحلیل جریانهای نقدی آینده تشخیص داد. سرمایهگذاران با ارزیابی این ارزش واقعی، تصمیم میگیرند چه زمانی بخرند و چه زمانی بفروشند. در این دیدگاه، قیمتها بر اساس آنچه افراد حاضرند بپردازند، تعیین میشود. پس اگر کسی برای یک سهم یا ارز پول بیشتری بدهد، ارزش آن بالا میرود. از این منظر، معاملات تصادفی فارکس یا تحلیل تصادفی فارکس میتواند منطقی به نظر برسد، چون قیمتها دائم بر اساس تصمیمات لحظهای سرمایهگذاران در حال تغییرند.
- نظریه بازار کارآمد: این نظریه (که بیشتر در بازار سهام کاربرد دارد، نه فارکس) میگوید قیمتها به سرعت و به صورت کاملاً کارآمد، خودشان را با اطلاعات جدید تطبیق میدهند. یعنی قیمتها فقط با تغییر یا ایجاد اطلاعات جدید تغییر میکنند و قابل پیشبینی نیستند. یک خبر مهم اقتصادی میتواند در کسری از ثانیه، قیمتها را جابهجا کند.
طبق این دیدگاه، هیچ روند ثابتی در بازار وجود ندارد و بازار دائم با اصلاح یا تغییر روند روبرو میشود. چرا؟ چون سرمایهگذاران هستند که تعیین میکنند حاضرند برای دریافت یک دارایی چقدر پول بپردازند. اگر یک شرکت یا دولت بخواهد سهام یا ارز خود را بفروشد، باید قیمتها را بر اساس آنچه مردم حاضرند بپردازند، تغییر دهد.
واقعیت حرکت قیمت: آیا ترید تصادفی در فارکس افسانه است؟
اما داستان به همین جا ختم نمیشود. نظریه دوم، دقیقاً برعکس نظریه اول است. در والاستریت، مجموعهای از مقالات تجربی وجود دارد که نشان میدهند قیمتها تا حدودی قابل پیشبینی هستند.
لو و مککینلی در سال 2001، در کتاب خود “یک گشتوگذار غیرتصادفی در والاستریت”، با استفاده از سیستمهای رایانهای قدرتمند و آنالیز اقتصادی قوی، ثابت کردند که اجزای قابل پیشبینی در قیمتها وجود دارد؛ چه در سهام، چه ارز و چه شاخصهایی مانند طلا و نقره.
پیش از این کتاب هم، اندرو لو مقالهای را در سال 2000 در مجله دارایی منتشر کرد که مبانی تحلیل تکنیکال و الگوریتمهای محاسباتی به کار رفته در آن، همراه با استنباط آماری و اجرای تجربی، این مفهوم را میرساند که قیمتها قابل پیشبینی هستند. اجازه دهید به بخشی از این مقاله اشاره کنم:
تجزیه و تحلیل فنی و به طور خاص بررسی نمودار، برای دهههای متمادی بخشی از عمل مالی بوده است. اما این نوع تجزیه و تحلیل به اندازه تحلیل بنیادی از فاکتورهای سنتی استفاده نمیکند و برعکس، هر روز در حال بهروزرسانی شدن است. تجزیه و تحلیل تکنیکال بدون وابستگی است، اما به هیچ عنوان به ذاته کاربردی ندارد و بزرگترین مانع، ذاتی بودن تجزیه و تحلیل تکنیکال است. وجود اشکال هندسی در نمودارهای قیمت در تاریخهای گذشته، معمولاً جلوی چشم بینندگان است و همین امر باعث تشویق سرمایهگذاران بر اساس دادههای گذشته به مشارکت در بازار یا عدم مشارکت آنهاست.
همانطور که میبینید، این مقاله صراحتاً اشاره میکند که بازار علاوه بر عوامل فاندامنتال (بنیادی)، توسط عوامل دیگری که در تحلیل تکنیکال قابل درک هستند نیز حرکات قیمتی ایجاد میکند. ما به این عوامل در بازار فارکس، حمایتها و مقاومتها میگوییم.
امروزه، ما معتقدیم که بازار بسیاری از حرکات خودش را بر اساس حمایتها و مقاومتهایی که توسط سرمایهگذاران از آن صورت میگیرد، انجام میدهد و در حقیقت، قانون عرضه و تقاضا به جایگاه حقیقی خودش رسیده است. در بخشهای جداگانه، در خصوص عرضه و تقاضا و همچنین حمایت و مقاومت صحبت خواهیم کرد.
تا اینجای کار متوجه شدیم که از قدیم تا همین امروز، دو نوع دیدگاه در خصوص بازار وجود دارد. یکی میگوید حرکت قیمتها کاملاً غیرقابل پیشبینی است (مثلاً خبر NFP آمریکا که ماهی یکبار شاهد نوسان و واکنش لحظهای قیمت در کمتر از 1 ثانیه به آن هستیم). دیدگاه دیگر میگوید درست است که برخی موارد غیرقابل پیشبینی هستند، اما در بسیاری از موارد هم میتوان قیمت آینده را با توجه به دادهها و اطلاعات گذشته بازار پیشبینی کرد.
اگر واقعاً میخواهید در فارکس موفق شوید، باید از کلیشههای اینترنتی فاصله بگیرید و به دنبال علم و تجربه باشید. مشاهده تمامی جلسات آموزش فارکس متوسطه میتواند نقطه شروع خوبی باشد. همچنین، دوره رایگان آموزش فارکس را از دست ندهید.
تئوری داو (DOW Theory): کلید شکستن چرخه معامله تصادفی در فارکس
وقتی با این دو دیدگاه متضاد روبرو میشویم، سوال اینجاست: آیا بازار روندی تصادفی دارد و باید به دنبال روشهای تحلیل تصادفی فارکس و معاملات تصادفی در فارکس باشیم؟ یا باید قبول کنیم که معامله تصادفی در فارکس معنی و مفهومی ندارد و باید به دنبال روش تحلیلی صحیحی برای موفقیت در بازار فارکس باشیم؟
طبق تجربه چند ساله من، برای موفقیت در بازار فارکس، اگر از تئوری داو الگو بگیریم، میتوانیم به موفقیت بسیار نزدیک شویم. با اینکه در جلسه بعدی در خصوص تئوری داو به صورت مفصل صحبت میکنیم، اما در این بخش از این آموزش فارکس، به صورت خلاصه کمی آن را برای شما توضیح خواهم داد.
تئوری داو (Dow Theory) دارای اصول، چارچوب و مفاهیم کاملی در تحلیل تکنیکال است که از نوشتههای چارلز داو در نشریه والاستریت ژورنال استخراج شدهاند. حتماً میدانید که چارلز داو، موسس، بنیانگذار و در عین حال ویرایشگر نشریه والاستریت ژورنال بوده است.
مهمترین بخش تئوری داو در خصوص انواع روندهاست. از نظر داو، در بازار 3 نوع روند بیشتر وجود ندارد:
- روند اصلی یا همان روند کلی بازار: این روند گاهی بین چند ماه تا چند سال ادامه دارد و باعث میشود حرکتهای اصلی و بزرگ را بر اساس آن مشخص کنیم. این همان روندی است که تریدرهای حرفهای روی آن تمرکز میکنند.
- روند ثانویه بازار فارکس: در این روند ممکن است بازار برای چند هفته تا چند ماه در روند خود باقی بماند. این روندها معمولاً اصلاحات یا برگشتهای موقت در دل روند اصلی هستند.
- روند سوم یا کوتاه مدت: از نظر داو، در این روند قیمتها در کمتر از یک هفته تا 10 روز به یک حرکت ادامه میدهند و گاهی کمتر از یک ساعت یا یک روز. روندهای نوع سوم از نظر داو، روندهای اصلاحی هستند که نمیتوان آنها را به عنوان روندهای مهمی در نظر گرفت و باید روندهای اصلیتر و بزرگتر را همیشه مد نظر داشت. تریدرهای تازهکار اغلب در این روندهای کوتاه گیر میکنند و به اشتباه فکر میکنند کل بازار تغییر کرده است.
مراحل یک روند از دیدگاه تئوری DOW
برای اینکه بیشتر به اهمیت دانستن تئوری DOW توجه داشته باشید، به صورت تیتروار مراحلی که از نظر داو برای یک روند مورد توجه قرار میگیرد را لیست میکنیم. فقط دقت داشته باشید که برای اطلاع کامل از تئوری داو باید حتماً پست آموزشی مربوط به آن را مطالعه کنید. بعد از دانستن تئوری DOW، دیگر نه ترید تصادفی در فارکس خواهید داشت و نه تحلیل تصادفی فارکس، و به جای ترید تصادفی در فارکس، به دنبال کسب علم و دانش معامله در فارکس خواهید بود.
داو معتقد بوده است که یک روند از سه اصل کلی برخوردار است:
- تراکم (تجمیع – Accumulation): در این مرحله، سرمایهگذاران آگاه و باهوش، شروع به خرید یا فروش دارایی میکنند، در حالی که عموم مردم هنوز از پتانسیل بازار بیخبرند.
- مشارکت عمومی (Public Participation): وقتی روند شروع به آشکار شدن میکند، سرمایهگذاران بیشتری وارد بازار میشوند و قیمتها با سرعت بیشتری حرکت میکنند. این مرحلهای است که اکثر مردم وارد بازار میشوند.
- توزیع (Distribution): در این مرحله، سرمایهگذاران اولیه (همانهای که در مرحله تراکم وارد شدند)، شروع به خروج از بازار و شناسایی سود میکنند، در حالی که عموم مردم هنوز در حال خرید هستند، غافل از اینکه روند در حال پایان یافتن است.
در پستی دیگر به صورت مفصل در خصوص تئوری داو صحبت خواهیم کرد که پیشنهاد میکنم حتماً مطالعه کنید، چرا که شگفتزده خواهید شد.
اما آنچه در این بخش باید به آن بپردازیم این است که بالاخره روندها و حرکت قیمت در بازار قابل پیشبینی هستند یا خیر؟ ما برای شما دو نظریه اولیه مطرح کردیم و در نهایت تئوری داو را بیان کردیم. هدف این بود که متوجه شوید که دو نظریه اول واقعاً منافاتی با هم ندارند و البته هر کدام دارای اشتباهاتی هستند. یقیناً روند کلی و بزرگ بازار بر اساس دادههای گذشته قابل پیشبینی است، شاید در مواردی هم نقض داشته باشد، ولی در کلیت در اکثر مواقع قابل پیشبینی هست. از طرفی، در روندهای کوتاه، یقیناً اخبار و اطلاعیهها تاثیر لحظهای دارند و قابل پیشبینی نیستند.
در تئوری داو، هر دو نظریه به خوبی با هم جمع شدهاند و با تقسیم روند و حرکات بازار به سه دسته، ترکیبی از دو نظریه اولی را شاهد هستیم. این تئوری به ما دیدی جامع میدهد که بدانیم چه زمانی باید به دنبال الگوهای تکراری باشیم و چه زمانی باید حواسمان به اخبار ناگهانی باشد.
جمعبندی: نه به تحلیل شیر یا خط فارکس، آری به دانش!
در بازار فارکس، نه حرکت قیمت بیدلیل است و نه نوسانات آن. گاهی این حرکات دلایلی دارند که در گذشته نیز اتفاق افتادهاند و قابل تشخیص هستند، و گاهی دلایلی لحظهای دارند که توسط اخبار فاندامنتال ایجاد میشوند. اگر دو جلسه قبل را مطالعه کرده باشید، همواره تاکید ما این بود که تحلیل تکنیکال در کنار تحلیل فاندامنتال، بهترین نتیجه را برای شما به همراه خواهد داشت.
شما با تسلط بر هر دو نوع و روش تحلیل بازار فارکس، قادر خواهید بود بهترین تحلیل را از بازار فارکس پیدا کنید و دیگر نه نیازی به تحلیل شیر یا خط فارکس است، نه معاملات تصادفی، نه تحلیل تصادفی فارکس و نه معامله تصادفی در فارکس. در کل، شما ترید تصادفی در فارکس را فراموش خواهید کرد.
همیشه هر تغییر قیمتی یک دلیلی دارد که یا در گذشته بازار قبلاً اتفاق افتاده و قابل پیشبینی است، یا توسط اخبار فاندامنتال رخ میدهد که باز هم با داشتن دانش کافی و مدیریت ریسک، میتوان با آن کنار آمد. از همین الان با خودتان تمرین کنید تا در حافظه شما ثبت شود: معامله شیر یا خط فارکس، تحلیل شیر یا خط فارکس، ترید تصادفی در فارکس، معامله تصادفی در فارکس فقط و فقط منجر به ضرر شما خواهد شد.
بازار فارکس یک بازار پویاست و برای موفق شدن در آن نمیتوان به صورت تصادفی معامله کرد. نیاز به علم و دانش درست برای تحلیل کردن دارید. پست بعد در خصوص تئوری DOW را حتماً بارها و بارها و بارها مطالعه کنید. یکی از مباحث مهم و اساسی و پایه برای هر معاملهگر بازار فارکس، همین آموزههای تئوری DOW میباشد.
اگر به مطالب آموزشی علاقه دارید، میتوانید برای مشاهده دوره رایگان آموزشی روی عبارت آموزش فارکس کلیک کنید.
پیشنهاد میکنم حتماً مشاهده کنید: وی شارژ اولین صرافی تخصصی فارکس