شما هم رویای معامله ارزها در بزرگترین بازار مالی جهان رو دارید؟ جایی که روزانه تریلیونها دلار جابجا میشه و فرصتهای سودآوری بینظیری رو در اختیارتون میذاره؟ بازار فارکس یا همون FX، برخلاف تصور خیلیا، فقط برای بانکها و غولهای مالی نیست. من، به عنوان یه تریدر واقعی که سالهاست تو این بازار نفس میکشم، بهتون میگم چطور میتونید از این اقیانوس نقدینگی سهم خودتون رو بردارید.
اینجا قرار نیست با کلیشههای اینترنتی سر و کار داشته باشیم؛ فقط دیتای زنده، تجربه شخصی و واقعیت بازار. اگه آمادهاید که از سطح “مبتدی” فراتر برید و با چشم یک حرفهای به معامله ارزها نگاه کنید، این مقاله برای شماست. قراره قدم به قدم با هم پیش بریم، از مبانی تا نکات ریز و مهمی که کمتر جایی بهش اشاره میشه.
نقشه راه مقاله
آنچه یاد میگیرید
چطور فارکس کار میکنه و شما چطور میتونید ازش پول دربیارید؟
مفهوم جفت ارزها، لاتها و اسپرد رو مثل کف دستتون بشناسید.
فرق معاملات نقدی، فوروارد و آتی چیه و کدوم به درد شما میخوره؟
چرا فارکس با بقیه بازارها فرق داره؟ (دسترسی 24/5، لوریج و…)
با یه مثال واقعی، مکانیزم سود و زیان رو درک کنید.
بازار فارکس، یا همون Foreign Exchange Market، اسمش شاید پیچیده به نظر بیاد، ولی در اصل خیلی سادهست: جاییه که ارزهای مختلف دنیا با هم مبادله میشن. فکر کنید به یه صرافی خیلی بزرگ، اما بدون دیوار و سقف، که ۲۴ ساعت شبانهروز و ۵ روز هفته بازه.
چیزی که فارکس رو از بقیه بازارها متمایز میکنه، حجم نقدینگی بیسابقه اونه. طبق آخرین دیتای بانک تسویه وجوه بینالمللی (BIS) در سال ۲۰۲۲، میانگین حجم معاملات روزانه به ۷.۵ تریلیون دلار رسیده! این عدد فقط یه آمار خشک و خالی نیست، بلکه برای شما به عنوان تریدر معنی خاصی داره: نقدینگی بینهایت. یعنی چی؟ یعنی شما هر وقت که بخواید، میتونید وارد معامله بشید یا ازش خارج بشید، بدون اینکه نگران پیدا کردن خریدار یا فروشنده باشید. این یعنی سرعت، این یعنی فرصت.
بخش عمدهای از این معاملات، بله، توسط بانکهای بزرگ و موسسات مالی انجام میشه. اما با ظهور بروکرهای فارکس آنلاین، درهای این بازار به روی تریدرهای خرد مثل من و شما هم باز شده. دیگه لازم نیست میلیاردر باشید تا وارد این بازی بشید.
فارکس چیست و چطور فرصت معامله ارزها را برای شما فراهم میکند؟
بگذارید رک و پوستکنده بگم: در بازار فارکس، شما یک ارز رو میخرید و همزمان یک ارز دیگه رو میفروشید. این مبادله میتونه دلایل مختلفی داشته باشه؛ مثلاً یه شرکت برای واردات کالا نیاز به تبدیل دلار به ین داره. اما بخش جذابتر و بزرگتر ماجرا، جاییه که پای گمانهزنی به میون میاد.
ما تریدرها، با پیشبینی اینکه ارزش یک ارز در برابر ارز دیگه چطور تغییر میکنه، سود میکنیم. اگه درست پیشبینی کنیم، پول درمیاریم. اگه اشتباه کنیم، خب، ضرر میکنیم. به همین سادگی، و به همین پیچیدگی! کل هنر ترید در فارکس همینه: درست پیشبینی کردن جهت حرکت جفت ارزها.
آشنایی با جفت ارزها و مظنههای قیمتی در فارکس
وقتی صحبت از معاملات فارکس میشه، همیشه پای جفت ارزها در میونه. شما هیچوقت “دلار” رو به تنهایی نمیخرید، بلکه “دلار در برابر ین” (USD/JPY) یا “یورو در برابر دلار” (EUR/USD) رو معامله میکنید. ارز اول رو “ارز پایه” و ارز دوم رو “ارز مظنه” میگن.
حالا این یعنی چی؟ وقتی نرخ EUR/USD رو میبینید مثلاً 1.0850، یعنی برای خرید ۱ واحد یورو، باید ۱.۰۸۵۰ واحد دلار آمریکا پرداخت کنید. اگه این نرخ بالا بره (مثلاً بشه 1.0900)، یعنی یورو در برابر دلار قویتر شده. اگه پایین بیاد (مثلاً بشه 1.0800)، یعنی یورو ضعیفتر شده. به همین راحتی شما میتونید حرکت بازار رو دنبال کنید و تصمیم بگیرید که بخرید یا بفروشید.
لاتها و حجم معاملات در فارکس: چقدر باید ترید کنید؟
اگه فکر میکنید مثل صرافیهای معمولی با ۱۰۰ دلار یا ۲۰۰ دلار کار دارید، سخت در اشتباهید! در بازار فارکس، حجم معاملات با واحدهای استاندارد به اسم “لات” سنجیده میشه. سه نوع اصلی داریم:
- میکرو لات: ۱,۰۰۰ واحد از ارز پایه (این برای شروع خیلی خوبه).
- مینی لات: ۱۰,۰۰۰ واحد از ارز پایه.
- لات استاندارد: ۱۰۰,۰۰۰ واحد از ارز پایه (اینجاست که اعداد واقعا بزرگ میشن!).
این واحدها نشون میدن که مقیاس معاملات فارکس چقدر بزرگه. اما نگران نباشید، شما میتونید با توجه به سرمایه و استراتژی ریسکتون، حجمهای مختلفی رو انتخاب کنید. مثلاً با ۷ میکرو لات (۷,۰۰۰ واحد) شروع کنید یا اگه حساب پرپیمونتری دارید، ۳ مینی لات (۳۰,۰۰۰ واحد) یا حتی ۷۵ لات استاندارد (۷,۵۰۰,۰۰۰ واحد) رو ترید کنید. این انعطافپذیری، کلید مدیریت ریسک شماست.
مقیاس و حجم بیسابقه بازار فارکس: چرا اینقدر مهمه؟
همونطور که گفتم، حجم بازار فارکس سرسامآوره. ۷.۵ تریلیون دلار در روز! این عدد فقط یه آمار خشک و خالی نیست، بلکه برای شما به عنوان تریدر معنی خاصی داره: نقدینگی بینهایت. یعنی چی؟ یعنی شما هر وقت که بخواید، میتونید وارد معامله بشید یا ازش خارج بشید، بدون اینکه نگران پیدا کردن خریدار یا فروشنده باشید. این یعنی سرعت، این یعنی فرصت.
این حجم عظیم، تقریباً ۲۵ برابر کل حجم معاملات روزانه در بازارهای جهانی سهامه! این قدرت و نفوذ بیبدیل فارکس رو در اقتصاد جهانی نشون میده. مراکز مالی مثل لندن، نیویورک، سنگاپور، توکیو، فرانکفورت، هنگ کنگ و سیدنی، قلبهای تپنده این بازار عظیم هستن. این یعنی بازار همیشه زندهست، همیشه در حرکته.
نحوه معامله ارزها در بازار فارکس: از گذشته تا امروز
قبلاً، معامله ارزها یه بازی انحصاری برای دولتها، شرکتهای بزرگ و صندوقهای سرمایهگذاری بود. اگه شما یه فرد عادی بودید، شانسی برای ورود به این بازار نداشتید. اما خوشبختانه، دوران عوض شده! با اومدن بروکرهای فارکس آنلاین، حالا شما هم میتونید به راحتی یه حساب معاملاتی باز کنید و وارد این بازار هیجانانگیز بشید.
وقتی شما در بازار فارکس معامله میکنید، در واقع دارید یه “پوزیشن” (موقعیت معاملاتی) باز میکنید. این به معنی مبادله فیزیکی پول نیست، بلکه صرفاً یه تعهده. هدف اصلی شما چیه؟ پیشبینی درست نوسانات قیمت جفت ارزها و کسب سود از این نوسانات. اگه یه ارز رو بخرید، امیدوارید ارزشش در برابر ارز دیگه زیاد بشه. اگه بفروشید، امیدوارید ارزشش کم بشه. وقتی پوزیشن رو میبندید، سود یا زیانتون محقق میشه.
معاملات نقدی (Spot Trading): پایه و اساس ترید شما
بیشتر معاملات فارکس که ما تریدرهای خرد انجام میدیم، از نوع معاملات نقدی (Spot) هستن. این یعنی خرید و فروش ارز برای تحویل “فوری”. البته “فوری” اینجا یه معنی خاص داره: معمولاً دو روز کاری بعد از انجام معامله (T+2) تسویه میشه. تنها استثنا، جفت ارز USD/CAD هست که تسویهاش یک روز کاری (T+1) طول میکشه.
چیزی که باید بدونید اینه که شنبه، یکشنبه و تعطیلات رسمی جزو روزهای کاری حساب نمیشن. پس اگه پنجشنبه معاملهای باز کنید، تسویهاش ممکنه دوشنبه هفته بعد باشه. اما نگران نباشید، شما به عنوان تریدر خرد، معمولاً درگیر تسویه فیزیکی نمیشید. این مکانیزم بیشتر برای بانکها و موسسات اهمیت داره.
دلار آمریکا (USD) پادشاه این بازاره و پرمعاملهترین ارز دنیاست. یورو (EUR) هم به عنوان پرمعاملهترین ارز مقابل شناخته میشه. بعد از اون، ین ژاپن (JPY)، پوند انگلیس (GBP) و فرانک سوئیس (CHF) قرار دارن. نوسانات بازار هم تحت تأثیر هزار تا چیزه: از سفتهبازی و رشد اقتصادی کشورها گرفته تا تفاوت نرخ بهره بین ارزهای مختلف (Interest Rate Differentials). اینا همون چیزایی هستن که ما تریدرها باید حواسمون بهشون باشه.
پوزیشن گردانی (Rollover/Swap) در فارکس: نکتهای که نباید فراموش کنید
همونطور که گفتم، ما تریدرهای خرد دنبال تحویل فیزیکی ارز نیستیم، فقط میخوایم از نوسانات قیمت سود کنیم. برای همین، اکثر بروکرهای فارکس یه کار هوشمندانه انجام میدن: پوزیشنهای باز مشتریان رو هر شب، معمولاً ساعت ۵ عصر به وقت نیویورک (EST)، “پوزیشن گردانی” یا “رولاور” (Rollover) میکنن.
اینجا یه چیز مهم پیش میاد: “سواپ” (Swap). بروکر بر اساس تفاوت نرخ بهره بین دو ارز موجود در جفت ارز شما، مبلغی رو به حسابتون واریز یا ازش کسر میکنه. اگه ارزی رو خریدید که نرخ بهرهاش بالاتره، ممکنه سواپ مثبت بگیرید (پول به حسابتون میاد). اگه برعکس باشه، سواپ منفی میگیرید (پول از حسابتون میره). این سواپ، به خصوص در معاملات بلندمدت، میتونه تأثیر زیادی روی سود و زیان نهایی شما داشته باشه.
یه نکته طلایی: چون بازار فارکس شنبه و یکشنبه تعطیله، برای جبران نرخ بهره این دو روز، سواپ سهبرابری در روز چهارشنبه اعمال میشه. پس اگه پوزیشنی رو در ساعت ۵ عصر چهارشنبه باز نگه دارید، باید منتظر دریافت یا پرداخت سه برابر سواپ معمول باشید. اینو یادتون باشه!
قراردادهای فوروارد (Forward Contracts) در فارکس: برای حرفهایها
هر معامله فارکس که تاریخ تسویهاش دیرتر از معاملات نقدی (Spot) باشه، بهش میگن “قرارداد فوروارد” (Forward Contract). قیمت این قرارداد با تعدیل نرخ نقدی، بر اساس تفاوت نرخ بهره بین دو ارز محاسبه میشه که بهش “نقطه فوروارد” (Forward Point) میگن.
نکته مهم اینه که نقطه فوروارد فقط تفاوت نرخ بهره رو نشون میده و پیشبینیکننده قیمت آتی بازار نقدی نیست. قراردادهای فوروارد ماهیت سفارشی دارن؛ یعنی میشه برای هر مبلغ و با هر تاریخ تسویهای (غیر از روزهای تعطیل) تنظیمشون کرد. این نوع قراردادها بیشتر به درد شرکتهایی میخوره که میخوان خودشون رو در برابر نوسانات ارز در آینده محافظت کنن (Hedging)، نه تریدرهای خرد که دنبال سود از نوسانات روزانه هستن.
بیشتر بخوانید: بروکرهای مورد تایید تجارت فارکس
بروکر آمارکتس
بروکر لایت فارکس
بروکر کپیتال اکستند

برای عضویت در کانال تلگرام ما روی آیکن تلگرام کلیک کنید
قراردادهای آتی (Futures Contracts) در فارکس: یه مسیر متفاوت
قرارداد آتی (Futures Contract) در فارکس، یه توافق استاندارد بین دو طرفه برای خرید یا فروش مقدار مشخصی از یه ارز در یه تاریخ مشخص در آینده (تاریخ انقضا). این قراردادها با حجمها و تاریخهای انقضای از پیش تعیینشده در بورسهای آتی معامله میشن.
برخلاف قراردادهای فوروارد که سفارشی هستن، شرایط قراردادهای آتی غیرقابل مذاکرهست. سود یا زیان در این معاملات هم از تفاوت بین قیمت خرید و فروش قرارداد حاصل میشه. اکثر سفتهبازان و معاملهگران آتی، قراردادهای خودشون رو تا زمان انقضا نگه نمیدارن، چون این کار مستلزم تحویل فیزیکی ارز هست. در عوض، اونها قراردادها رو پیش از تاریخ انقضا خرید و فروش میکنن تا سود یا زیان خودشون رو از نوسانات قیمت محقق کنن. این هم بیشتر برای نهادهای بزرگتر یا تریدرهای خاص کاربرد داره.
تفاوتهای کلیدی فارکس با سایر بازارهای مالی: چرا فارکس؟
مقررات کمتر و ماهیت غیرمتمرکز: آزادی عمل یا ریسک بیشتر؟
یکی از تفاوتهای اصلی بازار فارکس با بازارهایی مثل سهام یا آتی، ماهیت غیرمتمرکز و مقررات نسبتاً کمتر اونه. اینجا خبری از یه نهاد مرکزی یا اتاق پایاپای واحد نیست که بر کل معاملات ارز نظارت کنه. این یعنی چی برای شما؟ یعنی آزادی عمل بیشتر، اما در عین حال، مسئولیت خودتون هم بیشتره.
شما به عنوان سرمایهگذار فارکس، شاید به اندازه سرمایهگذاران بازارهای سهام تحت استانداردهای سختگیرانه نباشید، اما باید حواستون به بروکرتون باشه. همچنین، در معاملات جفت ارز، شما همیشه در حال خرید یک ارز و فروش همزمان ارز دیگه هستید، بنابراین مفهوم “فروش خالی” (Short Selling) به معنای بازارهای سهام وجود نداره. شما فقط جهت حرکت رو پیشبینی میکنید.
هزینهها و کمیسیونهای معاملاتی: اسپرد، دوست یا دشمن شما؟
با توجه به ماهیت غیرمتمرکز بازار فارکس، هزینهها و کمیسیونهای بروکرهای فارکس میتونه متفاوت باشه. عمده درآمد بروکرهای فارکس از طریق “اسپرد” (Spread) یا همون تفاوت بین قیمت خرید و فروش یک جفت ارز حاصل میشه. اسپرد، هزینه پنهان معامله شماست.
بعضی بروکرها هم علاوه بر اسپرد، کمیسیون ثابتی رو بر اساس حجم معاملات دریافت میکنن. در تجربه من، انتخاب بروکری با اسپرد رقابتی و کمیسیون شفاف، یه قدم اساسی برای موفقیت در تریده. هیچکس دوست نداره سودش رو به خاطر هزینههای اضافی از دست بده!
دسترسی ۲۴ ساعته در ۵ روز هفته: بازار هرگز نمیخوابد
این یکی از بهترین ویژگیهای بازار فارکسه که قبلاً هم بهش اشاره کردم: ۲۴ ساعت شبانهروز و ۵ روز هفته فعاله! این یعنی شما میتونید هر وقت که مایل باشید، به ترید ارز بپردازید. چه صبح زود، چه نصف شب. این ویژگی به خصوص برای کسایی که شغل تماموقت دارن، یه موهبته. تنها محدودیتها مربوط به تعطیلات آخر هفته و تعطیلات رسمی بزرگ در مراکز مالی جهانیه.
اهرم مالی (Leverage) در فارکس: شمشیر دولبه
اینجا میرسیم به یکی از جذابترین و در عین حال پرریسکترین ویژگیهای معاملات فارکس: “اهرم مالی” یا “لوریج” (Leverage). لوریج به شما این امکان رو میده که با سرمایه کم، حجم معاملات بسیار بزرگتری رو کنترل کنید. مثلاً، با لوریج ۵۰:۱، شما میتونید با ۱,۰۰۰ دلار سرمایه، پوزیشنی به ارزش ۵۰,۰۰۰ دلار باز کنید. فوقالعاده به نظر میاد، نه؟
اما یه لحظه صبر کنید! لوریج مثل شمشیری دولبه عمل میکنه. همونطور که میتونه سودهای شما رو به طرز چشمگیری افزایش بده، به همون نسبت هم پتانسیل افزایش زیانها رو داره. کوچکترین حرکت بازار در جهت اشتباه، میتونه حسابتون رو به سرعت خالی کنه. مدیریت ریسک اینجا دیگه حیاتی نیست، بلکه مرگ و زندگی تریدری شماست.
مثالی از یک معامله در بازار فارکس: چطور پول دربیاریم؟
بیایید با یه مثال واقعی ببینیم چطور معامله ارزها کار میکنه. فرض کنید من پیشبینی میکنم که ارزش یورو در برابر دلار آمریکا قراره بره بالا (یعنی یورو قوی بشه). من تصمیم میگیرم جفت ارز EUR/USD رو در قیمت ۱.۲۵۰۰ بخرم و یه پوزیشن به ارزش ۵,۰۰۰ دلار باز میکنم.
حالا دو حالت پیش میاد:
- سود: اگه در همون روز، قیمت به ۱.۲۵۵۰ افزایش پیدا کنه، من ۲۵ دلار سود میکنم (۵,۰۰۰ * ۰.۰۰۵۰). خوشحالی!
- ضرر: اما اگه قیمت به ۱.۲۴۳۰ کاهش پیدا کنه، من ۳۵ دلار ضرر میکنم (۵,۰۰۰ * ۰.۰۰۷۰). اینجا دیگه باید تصمیم بگیرم که پوزیشن رو ببندم یا امیدوار باشم برگرده.
این مثال ساده، قلب ترید در فارکس رو نشون میده. همه چیز به پیشبینی درست و مدیریت ریسک برمیگرده.
تأثیر پوزیشن گردانی و اهرم مالی بر مثال بالا: جزئیات مهم
حالا فرض کنید من تصمیم میگیرم پوزیشن خرید EUR/USD خودم رو برای چند روز باز نگه دارم. اینجا پای پوزیشن گردانی و سواپ به میون میاد. اگه نرخ بهره منطقه یورو ۴٪ و نرخ بهره آمریکا ۳٪ باشه، چون من یورو (ارز با نرخ بهره بالاتر) رو خریدم، هر شب یه مبلغی رو به عنوان سواپ مثبت دریافت میکنم. اگه برعکس بود، سواپ منفی میگرفتم و از حسابم کسر میشد. سواپ میتونه به خصوص در معاملات بلندمدت، تأثیر قابل توجهی روی سود یا زیان نهایی شما داشته باشه.
حالا بیایید لوریج رو هم وارد معادله کنیم. فرض کنید من برای باز کردن پوزیشن ۵,۰۰۰ دلاری، از لوریج ۱۰:۱ استفاده کردم. این یعنی من نیازی به داشتن ۵,۰۰۰ دلار کامل در حسابم ندارم، بلکه فقط ۵۰۰ دلار (به عنوان مارجین) کافیه. میبینید چقدر قدرتمنده؟ با سرمایهای اندک، میتونید به سودهای قابل توجهی دست پیدا کنید.
اما همونطور که گفتم، این قدرت یه روی تاریک هم داره. اگه بازار فقط ۱٪ برخلاف پیشبینی شما حرکت کنه، ۵۰ دلار ضرر میکنید. با سرمایه اولیه ۵۰۰ دلاری، این یعنی ۱۰٪ از حسابتون رفته! پس، لوریج همونقدر که میتونه دوست شما باشه، میتونه دشمن شماره یکتون هم باشه. همیشه با احتیاط و با مدیریت ریسک درست ازش استفاده کنید. این مهمترین درسیه که از سالها ترید یاد گرفتم.
5/5 – (2 امتیاز)
سوالات متداول درباره معامله ارزها
5/5 – (2 امتیاز)





